یائسگی ممکن است الگوی معمول کاهش ماده خاکستری مغز با افزایش سن را موقتاً تغییر دهد

خلاصه خبر

ScienceAlert به یک مطالعه طولی در Nature Communications پرداخت که تغییرات ساختاری مغز را در سه گذار هورمونی مهم—بلوغ، بارداری و یائسگی—با روش تحلیلی مشابه مقایسه کرد. در بخش یائسگی، ۸۴۳ زن از UK Biobank، یک پایگاه پژوهشی بزرگ بریتانیا که داده‌های سلامت داوطلبان را برای پژوهش‌های طولانی‌مدت گردآوری می‌کند، دو اسکن MRI (تصویربرداری تشدید مغناطیسی) در طول زمان داشتند. برخلاف گروه‌های پایدار قبل و بعد از یائسگی که کاهش ماده خاکستری مرتبط با سن نشان دادند، گروهی که طی فاصله بین دو اسکن از پیش‌یائسگی به پس‌یائسگی رفتند کاهش معنی‌داری در حجم کل یا قشری ماده خاکستری نشان ندادند.

الگوی یائسگی با بلوغ و بارداری متفاوت بود: در بلوغ و بارداری کاهش‌های قشری سریع‌تر دیده شد، اما در گذار یائسگی «نبود کاهش» برجسته بود. پژوهشگران این یافته را به‌عنوان احتمال کاهش موقت شیب افت وابسته به سن مطرح کردند، ولی تأکید کردند که مقایسه مستقیم گروه×زمان معنی‌دار نبود و این تفسیر مقدماتی است.

این مطالعه بیشتر درباره پلاستیسیته مغز در یک مرحله مهم زندگی است تا «محافظت شدن مغز» در یائسگی. نتایج نشان می‌دهد روند تغییرات ساختاری مغز در این دوره ممکن است با الگوی معمول افزایش سن فرق کند، اما هنوز نمی‌دانیم این تغییر چه پیامد شناختی یا بالینی دارد.

مرحله یائسگی بر اساس خودگزارش‌دهی تعیین شد و هورمون‌ها مستقیماً اندازه‌گیری نشدند. یافته‌ها درباره ساختار مغز هستند و عملکرد شناختی یا خطر بیماری را مستقیماً نشان نمی‌دهند. همچنین مقایسه‌های مستقیم گروه×زمان معنی‌دار نبودند؛ بنابراین تعبیر «کند شدن پیری مغز» باید مقدماتی تلقی شود.